بر اساس تغییرات پیشنهادی دولت اتاوا در سیستم اکسپرس اینتری، درآمد بالاتر در رقابت برای دریافت اقامت دائم کانادا، اهمیت بیشتری نسبت به سابقه کار کانادایی پیدا خواهد کرد.
جزئیات بیشتری از بازنگری پیشنهادی در سیستم اکسپرس اینتری (برنامه اصلی مهاجرت کانادا برای نیروی کار ماهر) منتشر شده است. این تغییرات شامل اختصاص امتیاز به متقاضیان با درآمد بالاتر (به عنوان بخشی از تغییرات گستردهتر در معیارهای انتخاب) و استانداردسازی شرایط سابقه کار میشود؛ به طوری که متقاضیانی که تنها سابقه کار خارج از کانادا دارند، در شرایطی کاملاً برابر با افراد دارای سابقه کار کانادایی بررسی خواهند شد.
تغییرات کلیدی پیشنهادی شامل موارد زیر است:
- ادغام هر سه برنامه فعلی در یک برنامه با شرایط یکسان، که شامل موارد زیر است:
- استانداردسازی شرط سابقه کار به «یک سال سابقه کار مجموع» (کانادایی یا خارجی) در سه سال گذشته.
- استانداردسازی شرط زبان به سطح CLB 6 برای تمام متقاضیان.
- پیشنهاد بازنگری در امتیازبندی CRS، از جمله حذف یا اصلاح برخی از معیارهای امتیازبندی مانند:
- داشتن خواهر یا برادر در کانادا
- داشتن مدرک تحصیلی از کانادا
- تسلط به زبان فرانسوی
- بازگرداندن امتیاز جاب آفر به عنوان یک فاکتور جدید در سیستم CRS تحت عنوان «مشاغل با دستمزد بالا».
- حذف کامل جدول ۶۷ امتیازی که در حال حاضر برای برنامه فدرال اسکیل ورکر استفاده میشود.
این جزئیات، از فایل ارائهای استخراج شده که اداره مهاجرت کانادا اخیراً در جریان مشورت با وکلای مهاجرت به اشتراک گذاشته و اکنون به صورت عمومی منتشر شده است.
تغییرات پیشنهادی در ادامه برنامهای است که اداره مهاجرت اوایل این هفته در «طرح نظارتی آینده: ۲۰۲۶-۲۰۲۸» خود اعلام کرد و نشان داد این وزارتخانه قصد دارد برنامههای فدرال اسکیل ورکر (FSWP)، تجربه کانادایی (CEC) و برنامه فدرال اسکیل ترید (FSTP) را بازنشسته و از رده خارج کند.
البته این پیشنهادها هنوز نهایی نشدهاند. اداره مهاجرت برنامهریزی کرده است تا قبل از تصمیمگیری درباره گامهای بعدی، در بهار ۲۰۲۶ مشورتهای عمومی را برگزار کند.
شرایط جدید برای برنامه ادغام شده
در سیستم فعلی، هر برنامه اکسپرس اینتری شرایط خاص خود را دارد. پیشنهاد اداره مهاجرت این است که یک مجموعه شرایط واحد جایگزین آنها شود:
- تحصیلات: تمامی متقاضیان به حداقل دیپلم دبیرستان یا معادل آن نیاز دارند که باید از طریق ارزیابی مدارک تحصیلی (ECA) تایید شود. در حال حاضر، تحصیلات تنها برای برنامه FSWP یک الزام است.
- زبان: تمام متقاضیان، فارغ از نوع شغل خود، باید در هر چهار مهارت زبانی حداقل نمره CLB 6 (یا NCLC 6 برای فرانسوی) را کسب کنند. در سیستم فعلی، حداقل شرایط زبانی برای برنامههای مختلف بین CLB 4 تا 7 متغیر است.
- سابقه کار: متقاضیان به یک سال سابقه کار تجمیعی در مشاغل گروه TEER 0 تا 3 نیاز دارند که در سه سال گذشته به دست آمده باشد. این سابقه میتواند کانادایی یا خارجی باشد. تغییر از سابقه کار «پیوسته» به «تجمیعی»، نکته قابل توجهی است؛ به این معنی که متقاضیان میتوانند دورههای کوتاهتر کاری را برای برآورده کردن این شرط با هم ترکیب کنند.
- پیشنهاد شغلی: داشتن جاب آفر دیگر یک الزام حداقلی نخواهد بود. (در حال حاضر متقاضیان برنامه فنی حرفهای یا FSTP باید حتماً پیشنهاد شغلی معتبر یا گواهی صلاحیت داشته باشند).
- جدول ۶۷ امتیازی فدرال لسکیل ورکر: سیستم غربالگری متقاضیان نیروی کار ماهر فدرال به طور کامل لغو خواهد شد.
اداره مهاجرت میگوید «پذیرشهای اکسپرس انتری بر اساس دستهبندی شغلی» (Category-based selection) همچنان ادامه خواهد یافت تا انعطافپذیری سیستم برای قرعهکشیهای زبان فرانسوی و مشاغل دارای کمبود نیرو حفظ شود.
تغییرات سیستم جامع امتیازبندی (CRS)
این ارائه همچنین تغییرات پیشنهادی در نحوه رتبهبندی متقاضیان در استخر (Pool) اکسپرس اینتری را مشخص میکند:
- سابقه کار کانادایی: این فاکتور که در حال حاضر تا ۸۰ امتیاز دارد، تغییر ساختار خواهد داد تا فاکتور جدید «مشاغل با دستمزد بالا» و پیشنهاد شغلیِ مرتبط با آنها را نیز در بر بگیرد.
- فاکتور مشاغل با دستمزد بالا (High Wage Occupation): این مهمترین مورد اضافهشده به سیستم است. متقاضیانی که دارای سابقه کار کانادایی یا پیشنهاد شغلی در مشاغلی با درآمدِ «بالاتر از میانگین ملی کانادا» باشند، امتیاز اضافی دریافت میکنند. اداره مهاجرت سه سطح را بر اساس میزان درآمدِ بالاتر از میانگین پیشنهاد داده است:
- ۱.۳ برابر (مثل تحلیلگران مالی)
- ۱.۵ برابر (مثل مهندسان و معلمان)
- ۲ برابر (مثل پزشکان و اساتید دانشگاه)
(لیست مشاغل واجد شرایط به صورت منظم بهروزرسانی خواهد شد).
- امتیاز پیشنهاد شغلی: این امتیاز که در مارس ۲۰۲۵ از سیستم حذف شد، دوباره بازخواهد گشت، اما فقط برای متقاضیان «مشاغل با دستمزد بالا». نکته مهم این است که اداره مهاجرت این امتیاز را بر اساس میانگین درآمد استاندارد آن شغل در بازار کار محاسبه میکند، نه حقوق توافقشده فردی متقاضی؛ رویکردی که برای کاهش ریسکهای تقلب در نظر گرفته شده است.
- انتقالپذیری مهارتها: این بخش که اکنون تا ۱۰۰ امتیاز دارد، با ارتقای اعتبار گواهینامههای مشاغل فنی (Trades) همراه خواهد بود. همچنین امتیازات سابقه کار خارجی حفظ میشود.
- ارتقای اعتبار مجوزهای کانادایی: دارندگان گواهینامه صلاحیت در مشاغل دارای «مهر قرمز» (Red Seal) در سیستم جدید امتیاز بهتری دریافت میکنند. بررسی اعطای امتیاز به سایر مشاغل نظاممند (Regulated) و دورههای کارآموزی نیز در دستور کار است.
مواردی که پیشنهاد حذف یا اصلاح آنها داده شده است
به گفته اداره مهاجرت کانادا، برخی از فاکتورهای امتیازدهی فعلی در پیشبینی موفقیت اقتصادی متقاضی در کانادا «ضعیف» عمل کردهاند. بنابراین، این اداره حذف یا اصلاح موارد زیر را در نظر دارد:
- امتیاز تسلط به زبان فرانسوی: (در حال حاضر ۲۵ تا ۵۰ امتیاز)
- تحصیل در کانادا: (در حال حاضر ۱۵ تا ۳۰ امتیاز)
- داشتن خواهر یا برادر در کانادا: (در حال حاضر ۱۵ امتیاز)
- امتیازات همسر: (در حال حاضر تا ۴۰ امتیاز)
نامینیشن استانی/منطقهای (که در حال حاضر ۶۰۰ امتیاز دارد) نیز علیرغم اینکه پیشبینیکننده قوی موفقیت اقتصادی است، جزو عواملی است که احتمالاً اصلاح یا حذف میشود. دلیل احتمالی این امر موازیکاری است؛ چرا که دولت فدرال در حال حاضر قرعهکشیهای اختصاصی برای متقاضیان دارای نامزدی استانی برگزار میکند و دادن ۶۰۰ امتیاز اضافه در سیستم، عملاً روندی تکراری ایجاد کرده است.
چقدر احتمال دارد این تغییرات اجرایی شوند؟
این پیشنهادها در مراحل اولیه قرار دارند. اداره مهاجرت ابتدا این تغییرات را در طرح نظارتی آینده خود مشخص کرد و مشورت با ذینفعان و عموم مردم برای بهار ۲۰۲۶ برنامهریزی شده است. تاکنون هیچ جدول زمانی دقیقی برای اجرای آن اعلام نشده است.
با این حال، سابقه نشان میدهد که IRCC معمولاً برنامههای مطرح شده در طرحهای نظارتی خود را اجرایی میکند. به عنوان مثال، پیشنهاد بهروزرسانی هزینهها در همین طرح، پیشتر به تصویب رسید (افزایش هزینه شهروندی در مارس ۲۰۲۶ و هزینه اقامت دائم در آوریل ۲۰۲۶ اجرا میشوند).
با این وجود، گستردگی این تغییرات در اکسپرس اینتری بسیار فراتر از تغییر تعرفههاست. ادغام سه برنامه مهاجرتی و تغییر ساختار CRS نیازمند اصلاحات قانونی گستردهای است. اینکه دولت این جزئیات را با وکلا به اشتراک گذاشته، نشاندهنده جدیت آنها برای اجرای این طرح است؛ اما مقیاس عظیم این اصلاحات به این معناست که پیادهسازی نهایی آن ممکن است زمان زیادی ببرد.